|
Leo Tolstoj: "Ik kan niet ontkennen ...
|
|
Nihilist Leo Tolstoj, een telg uit het oude aristocratische geslacht, werd opgevoed volgens het Russische orthodoxe geloof. Dit nam hij slechts tot zijn 15e serieus. Hij noemde zichzelf nihilist. Schopenhauer zei Tolstoj onvergelijkbaar meer dan Jezus, en hij dacht dat dat altijd zo zou blijven. Maar tijdens zijn innerlijke crisis veranderde zijn kijk op het nihilisme. Mijn biecht is een feite een verhaal over de confrontatie van een nihilist met zijn levensfilosofie, die hem geen houvast geeft als hij in de greep komt van een existentieel eenzaamheidsgevoel. Tolstoj maakte dat rond zijn vijftigste mee. De nadering van de ouderdom en van het eind van het leven benauwden hem al lang, maar in die fase begon die benauwenis alles te overschaduwen. Hij had een gewoonte met de boeren uit de dorpen rond zijn landgoed over het leven te praten. Hij merkte dat de diep gelovigen onder hen de dood rustig konden accepteren en daarmee sterker in het leven stonden dan hij. Daar zag hij een duidelijk voordeel van het geloof. Zo begon zijn belangstelling voor religie te groeien. Hij begon theologische boeken te lezen en werd - na een jarenlange onderbreking - opnieuw een brave kerkganger. Hij deed beroep op zijn christelijke wortels om steviger op de grond te staan op de momenten van diepe radeloosheid die hem bleven overvallen. Maar wat hem in zijn jeugd al van het traditionele geloof vervreemde, kwam weer in de weg te staan. Zijn verstand kon geen dogma’s verteren en zijn pogingen om zich volledig aan kerkrituelen over te geven mislukten..
|